به گزارش شبکه خبر، در سالهای اخیر، نوسازی تجمیعی به یکی از مهمترین راهبردهای مدیریت شهری تهران برای مقابله با فرسودگی کالبدی، افزایش تابآوری محلات و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان تبدیل شده است؛ رویکردی که امروز از مرحله سیاستگذاری عبور کرده و در مناطق مختلف پایتخت به پروژههای اجرایی و ملموس رسیده است.
پلاکهای ریزدانه چیست؟
پلاکهای ریزدانه به قطعات کوچک و پراکنده ملکی در بافتهای قدیمی شهر گفته میشود که معمولاً مساحت کمی دارند و به دلیل محدودیت فضا، مشکلات دسترسی و پیچیدگیهای مالکیتی، نوسازی مستقل آنها دشوار است. در طرحهای نوسازی تجمیعی، چند پلاک ریزدانه در کنار یکدیگر قرار میگیرند تا قطعهای بزرگتر ایجاد شود و امکان ساخت ساختمانهای ایمنتر، تأمین خدمات شهری و بهبود کیفیت زندگی در محله فراهم شود
کمالیزاده مدیرعامل سازمان نوسازی شهرداری تهران، در گفتگو با خبرنگار مهر با تشریح برنامههای این سازمان، نوسازی تجمیعی را یکی از مهمترین ابزارهای بازآفرینی شهری دانست و گفت: نوسازی تجمیعی تنها به ساخت ساختمانهای جدید محدود نمیشود، بلکه افزایش ایمنی، ارتقای کیفیت زندگی، توسعه خدمات شهری و افزایش تابآوری شهر در برابر مخاطراتی همچون زلزله را نیز دنبال میکند.
وی افزود: سازمان نوسازی شهرداری تهران با محوریت پروژههای تجمیعی بلوکی، تلاش کرده است پراکندگی و ریزدانگی بافتهای فرسوده را به فرصتی برای بازآفرینی شهری تبدیل کند. بر همین اساس، کلنگزنی و افتتاح ماهانه یک پروژه تجمیعی بلوکی در یکی از مناطق ۲۲گانه شهر به عنوان یکی از برنامههای ثابت این سازمان در دستور کار قرار گرفته است.
از منطقه ۱۱ تا منطقه ۹؛ تجمیع پلاکها در میدان عمل
کمالیزاده با اشاره به پروژههای در حال اجرای نوسازی تجمیعی در مناطق مختلف تهران اظهار کرد: در منطقه ۱۱، بزرگترین پروژه تجمیع پلاکی این منطقه با مشارکت ۱۸ پلاک آغاز شده است؛ پروژهای که به عنوان نمونهای شاخص از مداخله بلوکی در بافتهای فرسوده شناخته میشود و هدف آن ارتقای ایمنی ساختمانها، کاهش آسیبپذیری و اصلاح ساختار کالبدی محله است.
وی ادامه داد: همزمان در منطقه ۹ نیز دو پروژه مهم تجمیعی شامل تجمیع پنج و شش پلاک وارد مرحله اجرا شدهاند؛ پروژههایی که با مشارکت مالکان و همراهی مدیریت شهری شکل گرفته و قرار است الگویی برای تسریع نوسازی در سایر بخشهای این منطقه باشند.
مدیرعامل سازمان نوسازی شهرداری تهران با اشاره به اقدامات منطقه ۱۴ نیز گفت: این منطقه به عنوان یکی از کانونهای اصلی بافت فرسوده تهران، با صدور بیش از ۱۷۳ پروانه ساختمانی و تحقق ۷۷ درصدی برنامههای نوسازی در نیمه نخست سال، در مسیر شتاببخشی به بازآفرینی شهری قرار گرفته است. تدوین بستههای تشویقی جدید، رفع معارضین تأسیساتی و توسعه نوسازی بلوکی از مهمترین برنامههای این منطقه به شمار میرود.
عبور برخی مناطق از برنامههای مصوب
وی با بیان اینکه روند نوسازی تجمیعی در بسیاری از مناطق شتاب گرفته است، افزود: بررسی عملکرد مناطق ۲۲گانه نشان میدهد مناطقی مانند ۵، ۷، ۸ و ۱۵ توانستهاند بخش عمدهای از اهداف تعیینشده را محقق کنند و حتی در برخی موارد فراتر از تعهدات خود پیش بروند.
کمالیزاده ادامه داد: در مقابل، برخی مناطق همچنان با موانعی همچون املاک قولنامهای، اختلافات ملکی، معابر بنبست، مالکیت نهادها و استعلامهای بیندستگاهی مواجهاند که فرآیند صدور پروانه و اجرای پروژهها را کند کرده است.
وی خاطرنشان کرد: با وجود این چالشها، گزارشها از مناطق جنوبی تهران نشان میدهد پروژههای بزرگمقیاس و بلوکی با سرعت مناسبی در حال پیشرفت هستند و برخی مناطق دستیابی به تحقق بیش از ۸۰ درصدی برنامههای نوسازی تا پایان سال را پیشبینی میکنند.
حمایت مالی و مشوقهای نوسازی
مدیرعامل سازمان نوسازی شهرداری تهران با اشاره به حمایتهای مالی از مالکان بافتهای فرسوده گفت: یکی از مهمترین ابزارهای تشویقی برای مشارکت شهروندان، ارائه مشوقهای مالی است.
وی افزود: تنها در فاصله سالهای ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۲ بیش از ۴.۷ همت تخفیف در عوارض صدور پروانه ساختمانی به مالکان بافتهای فرسوده اعطا شده است؛ رقمی که در صورت محاسبه بر اساس ارزش روز اقتصادی، بسیار فراتر از این میزان خواهد بود.
کمالیزاده ادامه داد: افزایش قدرت تسهیلات بانکی و پرداخت وامهای کمبهره مقاومسازی و نوسازی نیز از مطالبات جدی مدیریت شهری برای تسریع روند بازآفرینی شهری است.
بازآفرینی؛ فراتر از ساختوساز
وی با تأکید بر اینکه رویکرد جدید سازمان نوسازی صرفاً بر احداث ساختمانهای جدید متمرکز نیست، اظهار کرد: بازآفرینی شهری زمانی موفق خواهد بود که بتواند خدمات عمومی، فضاهای فرهنگی، پارکینگهای عمومی، مسیرهای پیاده و دوچرخه و سایر زیرساختهای مورد نیاز شهروندان را نیز تأمین کند.
مدیرعامل سازمان نوسازی شهرداری تهران افزود: در همین راستا، پروژههایی مانند احداث باغ وزیری، ساخت ۴۰۰ واحد پارکینگ، اجرای مسیر طبیعت، توسعه مسیرهای پیاده و دوچرخه و همچنین ایجاد فرهنگسرای ویژه سالمندان در دستور کار قرار گرفته است؛ پروژههایی که با هدف افزایش سکونتپذیری و ارتقای کیفیت زندگی در محلات فرسوده اجرا میشوند.
حفظ هویت محلات در کنار نوسازی
کمالیزاده با تأکید بر ضرورت حفظ هویت تاریخی و فرهنگی محلات گفت: نوسازی نباید به معنای حذف هویت شهری باشد، بلکه باید با بهرهگیری از فناوریهای نوین و در عین حال حفظ اصالت معماری و ویژگیهای محلی انجام شود.
وی ادامه داد: دفاتر توسعه محلی به عنوان حلقه ارتباطی میان شهروندان و مدیریت شهری، نقش مهمی در جلب مشارکت مردم، انتقال مطالبات محلی و تسهیل فرآیند نوسازی برعهده دارند.
تهران در مسیر بازآفرینی
مدیرعامل سازمان نوسازی شهرداری تهران در پایان با اشاره به چشمانداز نوسازی بافتهای فرسوده اظهار کرد: نوسازی تجمیعی امروز به یکی از مهمترین محورهای تحول شهری تهران تبدیل شده است؛ راهبردی که با مشارکت مردم، حمایتهای مالی، رفع موانع حقوقی و اجرای پروژههای بلوکی میتواند چهره محلات فرسوده را دگرگون کند.
وی خاطرنشان کرد: اگرچه چالشهایی همچون مشکلات مالکیتی، محدودیتهای اقتصادی و پیچیدگیهای اداری همچنان وجود دارد، اما روند رو به رشد پروژههای تجمیعی در مناطق مختلف نشان میدهد تهران به سمت الگویی حرکت میکند که در آن نوسازی تنها به ساخت ساختمانهای جدید محدود نمیشود، بلکه بستری برای افزایش ایمنی، ارتقای کیفیت زندگی، حفظ هویت محلات و ایجاد شهری پایدارتر برای نسلهای آینده خواهد بود.
نوسازی تجمیعی در تهران حالا از یک ایده اجرایی فراتر رفته و به یکی از مسیرهای اصلی بازآفرینی محلات فرسوده تبدیل شده است؛ مسیری که با تکیه بر مشارکت مالکان، مشوقهای مالی و اجرای پروژههای بلوکی، علاوه بر نوسازی کالبدی، به دنبال افزایش ایمنی، ارتقای کیفیت زندگی و ایجاد شهری تابآورتر است. با این حال، رفع موانع حقوقی و تسهیل فرآیندهای اجرایی همچنان از الزامات شتاب گرفتن این روند در پایتخت خواهد بود.
دیدگاهها