شبکه خبر، گروه استانها- فاطمه کریمی: سلامت، امروز دیگر تنها به معنای نبود بیماری نیست؛ بلکه حاصل مجموعهای از عوامل اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و زیستمحیطی است، از سفره مردم گرفته تا کیفیت آب، اشتغال، نشاط اجتماعی، امنیت غذایی، محیط زیست و حتی سرعت پاسخگویی دستگاههای اجرایی، همگی بر سلامت جامعه اثر میگذارند.
از طرفی گچساران این روزها با چالشهایی روبهروست که دیگر تنها به کمبود امکانات درمانی محدود نمیشود، کاهش سن ابتلا به بیماریهای قلبی، افزایش شمار مبتلایان به دیابت و فشار خون، رشد آسیبهای اجتماعی، تهدید امنیت غذایی و آلودگی محیطزیست، تصویری نگرانکننده از وضعیت سلامت این شهرستان ترسیم کرده است؛ وضعیتی که به اعتقاد مسئولان، بدون مشارکت همه دستگاههای اجرایی و تغییر سبک زندگی مردم، قابل کنترل نخواهد بود.
بیماریهای غیرواگیر؛ قاتلان خاموش در کمین گچسارانیها
در این رابطه رئیس شبکه بهداشت و درمان گچساران در گفتوگو با شبکه خبر، با هشدار نسبت به روند افزایشی بیماریهای غیرواگیر، از کاهش سن ابتلا به بیماریهای قلبی و عروقی خبر داد و گفت: امروز دیگر این بیماریها مختص سالمندان نیست و موارد ابتلا در نوجوانان، افراد زیر ۲۰ سال و حتی کودکان نیز مشاهده میشود؛ موضوعی که زنگ خطر جدی برای نظام سلامت شهرستان به شمار میرود.
سید امین رضایی با اشاره به اینکه حدود هشت هزار بیمار دیابتی و بیش از ۲۰ هزار بیمار مبتلا به فشار خون در شهرستان شناسایی شدهاند، افزود: این افراد در معرض خطر مستقیم بیماریهای قلبی و سکتههای مغزی قرار دارند و اگر روند فعلی ادامه پیدا کند، بار بیماریها در سالهای آینده افزایش خواهد یافت.
به گفته وی، مصرف بیش از حد قند، نمک و چربی، کمتحرکی، تغذیه نامناسب و استرسهای روزمره، مهمترین عوامل شکلگیری این بحران هستند؛ بحرانی که تنها با توسعه درمان قابل مهار نیست.
رضایی تأکید کرد: سهم نظام سلامت در تأمین سلامت جامعه تنها ۲۵ درصد است و ۷۵ درصد دیگر به عملکرد سایر دستگاهها و رفتارهای فردی مردم وابسته است.
سلامت؛ قربانی مشکلات اقتصادی و اجتماعی
فرماندار گچساران نیز معتقد است بسیاری از مشکلات سلامت، ریشهای فراتر از حوزه درمان دارند.
ایوب مقیمی در گفتوگو با شبکه خبر با اشاره به فشارهای اقتصادی بر خانوادهها گفت: هزینههای درمان و آزمایشهای پزشکی به اندازهای افزایش یافته که برخی خانوادهها توان انجام مراقبتهای ضروری دوران بارداری را ندارند و همین مسئله گاهی به تولد نوزادان دارای ناهنجاریهای مادرزادی منجر میشود.
وی با طرح این پرسش که «چگونه میتوان از افزایش جمعیت سخن گفت، در حالی که خانوادهها نگران هزینههای میلیاردی درمان هستند» افزود: سلامت روان و جسم مردم ارتباط مستقیمی با وضعیت اقتصادی و معیشتی آنان دارد.
مقیمی همچنین بیکاری را یکی از عوامل اثرگذار بر سلامت روان دانست و اظهار کرد: وقتی سرمایهگذار برای دریافت استعلامهای اداری ماهها در انتظار میماند، فرصتهای اشتغال از دست میرود و این مسئله در نهایت خود را در قالب آسیبهای اجتماعی نشان میدهد.
امنیت غذایی؛ حلقه گمشده سلامت
یکی دیگر از موضوعات مهم مطرح شده در مجمع سلامت، مسئله امنیت غذایی بود؛ موضوعی که رئیس شورای سیاستگذاری سلامت دانشگاه علوم پزشکی کهگیلویه و بویراحمد آن را یکی از دغدغههای جدی استان عنوان کرد.
سید مجتبی ملکزاده در گفتوگو با شبکه خبر با انتقاد از اجرا نشدن کامل نظام رهگیری محصولات کشاورزی گفت: مردم باید بدانند محصولی که مصرف میکنند در کجا تولید شده و چه میزان سموم در فرآیند تولید آن استفاده شده است.
وی همچنین از آبیاری بیش از ۷۰۰ هکتار از اراضی کشاورزی استان با فاضلاب خبر داد و این موضوع را تهدیدی جدی برای سلامت عمومی دانست.
به گفته وی، افزایش بیماریهای مرتبط با تغذیه، تب مالت، مصرف لبنیات غیرپاستوریزه و کشتارهای غیرمجاز نیز از دیگر چالشهایی است که نیازمند نظارت جدی دستگاههای متولی است.
تصادفات، خودکشی و سگهای بلاصاحب؛ تهدیدهایی فراتر از بیمارستان
اگرچه بیماریهای غیرواگیر نخستین عامل مرگومیر در گچساران هستند، اما آسیبهای اجتماعی و حوادث نیز سهم قابل توجهی در تهدید سلامت مردم دارند.
ملکزاده با اشاره به اینکه تصادفات سومین عامل مرگ در شهرستان است، نبود بانک اطلاعاتی واحد میان دستگاههای مختلف را یکی از مشکلات اصلی برنامهریزی برای کاهش تلفات دانست.
وی همچنین افزایش خودکشی، غرقشدگی، وجود نقاط حادثهخیز، کمبود پوشش مخابراتی در برخی جادهها و افزایش سگهای بلاصاحب را از دیگر چالشهایی برشمرد که مستقیماً سلامت و امنیت شهروندان را تحت تأثیر قرار میدهد.
آمارهایی که نباید عادی شوند
معاون بهداشتی شبکه بهداشت و درمان گچساران نیز در گفتوگو با شبکه خبر با ارائه تازهترین شاخصهای سلامت شهرستان گفت: شیوع فشار خون طی سالهای اخیر از ۱۴.۹ درصد به ۱۸.۹ درصد رسیده و تعداد بیماران دیابتی نیز به حدود هشت هزار نفر افزایش یافته است.
وی همچنین از روند نگرانکننده افزایش خودکشی در میان نوجوانان خبر داد و بر لزوم ورود جدی دستگاههای فرهنگی، آموزشی و اجتماعی برای پیشگیری از این آسیب تأکید کرد.
سلامت؛ مسئولیتی فراتر از وزارت بهداشت
آنچه از مجموع سخنان مسئولان در مجمع سلامت گچساران برمیآید، این است که سلامت دیگر تنها در بیمارستانها و مراکز درمانی تعریف نمیشود. امروز سبک زندگی، اقتصاد، اشتغال، آموزش، محیط زیست، امنیت غذایی، مدیریت شهری و فرهنگ عمومی، همگی به اندازه نظام درمان در سلامت جامعه نقش دارند.
آمارهای ارائه شده از افزایش دیابت، فشار خون، کاهش سن ابتلا به بیماریهای قلبی، رشد آسیبهای اجتماعی و تهدیدهای زیستمحیطی، پیامی روشن برای مدیران و شهروندان دارد؛ اینکه اگر پیشگیری جای درمان را نگیرد و همکاری بینبخشی به یک مطالبه جدی تبدیل نشود، هزینههای سلامت در سالهای آینده بیش از امروز بر دوش مردم و نظام درمانی سنگینی خواهد کرد.
دیدگاهها